Waterschap Delfland heeft een maatregel genomen die het zelf nog nooit eerder heeft hoeven treffen: sinds 5 augustus zijn alle sluizen in het beheergebied gesloten. Doel is om het schaarse zoete water zo lang mogelijk vast te houden en de oprukkende verzilting vanuit zee tegen te gaan. Voor de scheepvaart in de regio tussen Den Haag en Rotterdam heeft dat ingrijpende gevolgen.

Waarom alle sluizen dichtgaan

De aanleiding is een combinatie van factoren die elkaar versterken. Al weken houdt de droogte aan, terwijl de Rijn een historisch lage afvoer laat zien. Daardoor stroomt er minder zoet water het land binnen om zout zeewater terug te dringen. Zodra sluizen open gaan om schepen te schutten, stroomt er telkens een hoeveelheid zout water het boezemsysteem in. Om die verzilting te stoppen kiest Delfland ervoor de sluizen simpelweg gesloten te houden.

Het waterschap noemt het de meest vergaande droogtemaatregel ooit in het gebied. Naast het sluiten van de sluizen geldt er ook een verbod op het onttrekken van oppervlaktewater uit sloten, beken en kanalen. Zo blijft er meer water beschikbaar voor de meest kwetsbare functies, zoals het op peil houden van dijken en het beschermen van natuur.

Gevolgen voor de scheepvaart

Voor de beroeps- en pleziervaart betekent de maatregel dat schutten niet langer mogelijk is. De Parksluizen in Rotterdam, de laatste schutmogelijkheid tussen de Nieuwe Maas en de Schie binnen Delfland, gaan daarmee volledig dicht. Schippers die het gebied willen doorkruisen moeten omvaren of hun transport uitstellen. Vooral voor de binnenvaart die op vaste routes vaart, levert dat vertraging en extra kosten op.

Ook voor recreatievaarders die deze zomer een tocht door de regio hadden gepland, gooit de sluiting roet in het eten. Wie vanuit het noorden richting Rotterdam of Den Haag wil varen, moet rekening houden met afgesloten verbindingen en zal een alternatieve route via andere vaarwegen moeten kiezen.

Zo houdt Delfland het water vast

Om het resterende zoete water zo lang mogelijk te bewaren, heeft Delfland het waterpeil in veel polders verhoogd. Daarnaast wordt extra water opgeslagen in waterbergingen, waaronder de Wollebrand. Het waterschap benadrukt dat het de situatie nauwlettend volgt en de maatregelen zal versoepelen zodra de aanvoer van zoet water dat toelaat.

Een voorbode van drogere zomers?

De ingreep in Delfland staat niet op zichzelf. In grote delen van Nederland en Zuidoost-Europa kampen waterbeheerders deze zomer met dezelfde combinatie van droogte, lage rivierafvoeren en verzilting. Deskundigen waarschuwen dat langdurige droogteperioden vaker kunnen voorkomen en dat waterschappen daarom steeds vaker moeten kiezen tussen verschillende belangen. Voor watersporters is de belangrijkste les dat het verstandig is om voor vertrek de actuele situatie van sluizen en vaarwegen te controleren, zeker in een zomer waarin de omstandigheden snel kunnen veranderen.

Wat kun je als vaarder doen?

Wie deze zomer nog een tocht in de regio wil maken, doet er goed aan de planning flexibel te houden. Houd de berichten van het waterschap en van Rijkswaterstaat in de gaten, want de maatregelen kunnen van dag tot dag veranderen. Een gesloten sluis betekent soms een flinke omweg, dus reken op extra vaartijd en zorg voor voldoende brandstof en proviand. Ook is het verstandig om alternatieve routes alvast te bekijken, zodat je niet voor een dichte sluis komt te staan zonder plan B.

Daarnaast helpt het om zuinig met water om te gaan, ook als recreant. Vul drinkwatertanks bij op plekken waar dat is toegestaan en respecteer eventuele lokale verboden. Zo draag je een steentje bij in een periode waarin elke kubieke meter zoet water telt. De sluiting laat vooral zien hoe kwetsbaar het Nederlandse watersysteem is als de aanvoer van bovenaf wegvalt.

Bron: Schuttevaer

Foto: Grave canal lock, Wikimedia Commons