De politie begint op 1 september een proef met een zogeheten aanvaringsselecteur: een specialist die moet zorgen voor meer duidelijkheid en uniformiteit bij de afhandeling van aanvaringen op het water. De nieuwe functie moet een einde maken aan de wisselende manier waarop met name kleinere aanvaringen nu worden afgehandeld.

Een nieuwe specialist op het water

Het is de Eenheid Landelijke Expertise en Operaties (LX) van de politie die de proef start. De aanvaringsselecteur, ook wel beoordelaar genoemd, krijgt de taak om per incident te bepalen welke afhandeling passend is. Daarmee wil de politie de kwaliteit en consistentie van het onderzoek naar aanvaringen verhogen. Het gaat om een interne politiefunctie die is gericht op het verbeteren van de huidige werkwijze, niet op het uitbreiden van bevoegdheden of het invoeren van nieuwe regels voor de vaarweggebruiker.

Waarom deze proef nodig is

Volgens operationeel specialisten Hans Zwaan en Eswin Rademaker verschilt de aanpak op dit moment vooral bij de kleinere aanvaringen. Soms volstaat een simpele registratie, terwijl in andere gevallen een proces-verbaal wordt opgemaakt. Die verschillen kunnen ontstaan door de beoordeling ter plaatse, de beschikbare capaciteit of de ervaring van de betrokken agenten. Voor de mensen die bij een aanvaring betrokken zijn, is dat niet altijd navolgbaar en soms ook als oneerlijk ervaren.

Wat de selecteur precies doet

De aanvaringsselecteur adviseert welke afhandeling in een concrete situatie passend is en of aanvullend technisch onderzoek nodig is. Denk aan het veiligstellen van gegevens, het uitlezen van navigatieapparatuur of het inschakelen van specialistisch onderzoek bij zwaardere incidenten. Door dit centraal te beoordelen ontstaat er meer lijn in de manier waarop vergelijkbare aanvaringen worden behandeld, ongeacht waar of wanneer ze plaatsvinden en welke agent het eerst ter plaatse is.

Belang voor de scheepvaart

Aanvaringen komen op de Nederlandse vaarwegen met enige regelmaat voor, van kleine schrammen bij het afmeren tot ernstige botsingen tussen beroepsvaart en recreatievaart. Een eenduidige afhandeling is belangrijk voor de rechtszekerheid van schippers en voor verzekeraars, die op basis van het politiedossier claims beoordelen. Wanneer de kwaliteit van dat dossier omhooggaat, wordt het voor alle partijen makkelijker om de toedracht en de aansprakelijkheid vast te stellen.

Zo handel je zelf bij een aanvaring

Ook al neemt de politie het onderzoek voor haar rekening, van schippers wordt verwacht dat zij bij een aanvaring een aantal basisstappen zetten. Zorg eerst voor de veiligheid van de opvarenden en help waar nodig. Wissel vervolgens de gegevens uit van de betrokken vaartuigen en eigenaren, maak foto's van de schade en de situatie, en noteer tijd, plaats en weersomstandigheden. Meld het incident bij de meldkamer wanneer er sprake is van letsel, milieuschade of een blokkade van de vaarweg. Deze informatie helpt de beoordelaar later om een goede afweging te maken.

Wat watersporters kunnen verwachten

Voor de recreatievaart verandert er in de dagelijkse praktijk weinig: wie betrokken raakt bij een aanvaring, moet dit nog steeds melden en de gebruikelijke gegevens uitwisselen. Wel mag worden verwacht dat de afhandeling in de toekomst voorspelbaarder verloopt. De proef die op 1 september begint, moet uitwijzen of de aanpak met een aanvaringsselecteur daadwerkelijk leidt tot meer uniformiteit en of de werkwijze breder kan worden ingevoerd.

Bron: Schuttevaer

Foto: Scheepvaart op de Nederlandse vaarwegen (Wikimedia Commons)