Een brede coalitie van bedrijven en organisaties uit de binnenvaart en logistiek roept het kabinet op om de energiebelasting op elektrisch varen af te schaffen. Volgens de ondertekenaars worden schepen die op stroom varen oneerlijk zwaarder belast dan schepen op diesel, en remt dat de verduurzaming van de sector af.

Een ongelijk speelveld

De kern van het probleem is fiscaal van aard. Schepen die diesel, LNG of HVO gebruiken, betalen geen accijns over hun brandstof. Elektrisch aangedreven schepen betalen daarentegen wel energiebelasting over de stroom die zij verbruiken. Daardoor is varen op elektriciteit in de praktijk duurder dan varen op fossiele brandstof, terwijl het juist de schoonste optie is.

In een markt waar op prijs wordt geconcurreerd, is dat volgens de ondertekenaars een serieuze belemmering. Zij stellen dat de sector niet overtuigend op koers ligt om de klimaatdoelen te halen, en dat dit fiscale nadeel een belangrijke oorzaak is.

Initiatief vanuit Zero Emission Services

De open brief werd opgesteld op initiatief van Zero Emission Services (ZES), een bedrijf dat verwisselbare accucontainers – de ZESpacks – levert voor de binnenvaart. De brief ging op 8 september naar staatssecretaris Eelco Eerenberg van Financiën en minister Vincent Karremans van Infrastructuur en Waterstaat, en werd ook aan de Tweede Kamer gestuurd.

"Zolang die onnodige fiscale rem blijft bestaan, komt elektrisch varen in de binnenvaart maar moeizaam van de grond", stelt Jilt Sietsma van ZES. Het bedrijf benadrukt dat de techniek voor emissievrij varen beschikbaar is, maar dat de businesscase onder druk staat door de belasting.

Brede steun uit de sector

De brief wordt gesteund door een opvallend brede groep ondertekenaars. Onder hen bevinden zich Havenbedrijf Rotterdam, Koninklijke Binnenvaart Nederland, NPRC, Heineken, Waalhaven Terminal en CCT. Dat zowel verladers, terminals, de haven als brancheorganisaties zich achter het verzoek scharen, laat zien dat het onderwerp breed leeft.

De ondertekenaars vragen niet om subsidie, maar om een gelijke fiscale behandeling: wie schoon vaart, zou niet zwaarder belast moeten worden dan wie op fossiele brandstof vaart.

Kabinet erkent het probleem

Het signaal is niet nieuw voor het kabinet. In een brief aan de Tweede Kamer noemde minister Karremans de ongelijke behandeling in juli al onwenselijk. Hij gaf aan te willen onderzoeken of een verlaagd tarief voor de elektrische scheepvaart mogelijk is. Een concreet plan is er echter nog niet.

Belang voor de hele vloot

Hoewel de brief zich richt op de beroepsvaart, raakt het onderwerp de hele watersport. Ook in de recreatievaart groeit het aantal elektrisch aangedreven boten, en ook daar speelt de vraag hoe schoon varen aantrekkelijk en betaalbaar kan worden gemaakt. De uitkomst van dit debat kan daarmee een signaal afgeven over hoe Nederland de verduurzaming op het water verder vormgeeft.

De techniek achter emissievrij varen is in opmars. Systemen met verwisselbare accucontainers, zoals de ZESpacks, maken het mogelijk om lege accu's bij een laadpunt snel om te wisselen voor volle, zodat een schip niet uren hoeft stil te liggen om op te laden. Zulke oplossingen staan of vallen echter met een sluitende businesscase.

Juist daar wringt het volgens de ondertekenaars. Zolang stroom zwaarder wordt belast dan diesel, blijft de terugverdientijd van elektrische installaties lang. Een gelijk speelveld zou volgens hen niet alleen de binnenvaart, maar de hele verduurzaming van het transport over water vooruithelpen.

Bron: Binnenvaartkrant

Foto: binnenvaartschip Fides op het water (Wikimedia Commons) – ter illustratie.