Categorieën

Bootnieuws
Blijf op de hoogte

Meld u nu aan voor de updates en mis nooit de nieuwste items!


* verplichte velden

Al een account?

Nieuw gemaal bij IJmuiden: Rijkswaterstaat kiest voorkeursoptie van 410 kuub per seconde

14 november 2026 Havenmeester Online Bootnieuws 0

Rijkswaterstaat heeft de derde fase van de planstudie voor de vernieuwing van het Spui- en Gemaalcomplex bij IJmuiden afgerond. Daaruit komt een duidelijke voorkeursoptie naar voren: een geheel nieuw gemaal in het Binnenspuikanaal met een afvoercapaciteit van 410 kubieke meter water per seconde. Het nieuwe gemaal wordt grotendeels op de noordelijke oever gebouwd, een keuze die het risico op uitval tijdens de bouw zo klein mogelijk moet houden.

De poort tussen West-Nederland en de zee

Het Spui- en Gemaalcomplex bij IJmuiden is een van de belangrijkste waterbouwkundige knooppunten van Nederland. Het complex voert overtollig water af vanuit een groot deel van West-Nederland naar de Noordzee en beschermt tegelijk een flink stuk van het land tegen overstromingen vanuit zee. Voor de scheepvaart en de waterhuishouding rondom het Noordzeekanaal is een betrouwbaar werkend complex dan ook van groot belang.

Waarom vernieuwing nodig is

Rijkswaterstaat begon eind 2024 met de planstudie omdat verschillende onderdelen van het bestaande complex aan het einde van hun levensduur zijn. Daar komt de zeespiegelstijging bij: in de toekomst kan het overtollige water naar verwachting steeds vaker alleen nog via het gemaal worden afgevoerd en niet meer via de spuisluis, die werkt op het natuurlijke verval tussen binnen- en buitenwater. Om die reden moet de gemaalcapaciteit flink worden uitgebreid.

Drie varianten afgewogen

In de derde fase bleven drie varianten over, die tot schetsontwerpen zijn uitgewerkt. Het ging om een nieuw gemaal op de plek van de huidige spuisluis, een nieuw gemaal in het Binnenspuikanaal direct naast het bestaande complex, en een nieuw gemaal in het Binnenspuikanaal dat grotendeels op de noordelijke oever wordt gebouwd. De ontwerpen zijn beoordeeld op onder meer betrouwbaarheid, uitvoerbaarheid, faseerbaarheid, visveiligheid, hinder voor de scheepvaart, duurzaamheid en kosten.

De gekozen variant scoorde vooral op de zwaarwegende criteria uitvoerbaarheid en faseerbaarheid het beste. Belangrijk daarbij is dat de afvoer van water ook tijdens de jarenlange bouw altijd gegarandeerd moet blijven. De nieuwe constructie krijgt een levensduur van honderd jaar en wordt zo ontworpen dat uitbreiding in de toekomst mogelijk blijft.

Wat watersporters ervan merken

Voor de recreatievaart en de beroepsvaart draait het bij dit soort projecten vooral om betrouwbaarheid op de lange termijn. Een goed functionerend spui- en gemaalcomplex houdt de waterstanden in het achterliggende gebied stabiel, wat van belang is voor jachthavens, vaarroutes en ligplaatsen rond het Noordzeekanaal. Rijkswaterstaat geeft aan dat het bij het ontwerp nadrukkelijk rekening houdt met hinder voor de scheepvaart. Wanneer de bouw daadwerkelijk start, zal dat gefaseerd gebeuren, zodat de doorvaart en de waterafvoer tijdens de werkzaamheden zo veel mogelijk in stand blijven.

Hoe het nu verdergaat

Inmiddels werkt Rijkswaterstaat in planfase vier de voorkeursoptie verder uit tot een volwaardig voorkeursalternatief. In diezelfde fase wordt het zogeheten Projectbesluit onder de Omgevingswet voorbereid, waarin de juridische en planologische randvoorwaarden worden vastgelegd. Ook komt er onderzoek naar de effecten op de leefomgeving. De minister van Infrastructuur en Waterstaat kende onlangs budget toe voor de vernieuwing; het streven is om de financiële dekking vast te leggen in de Voorjaarsnota van 2027.

Bron: Rijkswaterstaat

Foto: Debot via Wikimedia Commons (CC BY-SA 3.0), de sluizen bij IJmuiden in het Noordzeekanaal

Reacties 0

Log in om een comment te kunnen plaatsen