Van 3 tot en met 6 juli 2026 kleurde de haven van Harlingen vol met Tall Ships. Meer dan zestig grote zeilschepen en naar verwachting 300.000 bezoekers maakten Harlingen Sail tot een van de watersporthoogtepunten van de zomer. Achter de schermen werkte Rijkswaterstaat maandenlang om alles veilig en vlot te laten verlopen.

Maanden van voorbereiding

De voorbereidingen begonnen al eind 2025. Elke maand schoven alle betrokken partijen aan: de kustwacht, de politie, organisatie Sail Harlingen, het loodswezen, Port of Harlingen, de KNRM en Rijkswaterstaat. "Samenwerken, sparren met elkaar en zorgen dat iedereen weet waar die aan toe is, dat is waar het om draait", vertelt nautisch adviseur Thijs Kremer. Het resultaat van al die overleggen was een draaiboek van maar liefst 131 pagina's.

Het water in sectoren

Tijdens het evenement werd het water opgedeeld in sectoren, elk met een eigen patrouilleschip. De route van de Tall Ships liep door verschillende sectoren en in elke sector was een vaartuig van de politie of een mobiele verkeersleider van Rijkswaterstaat verantwoordelijk.

Rijkswaterstaat was aanwezig met meerdere vaartuigen, waaronder patrouilleschip RWS76 en twee ribs, aangevuld met waterscooters. Een droneteam verzorgde bovendien een verkeersbeeld vanuit de lucht. De verkeerscentrale Brandaris coordineerde samen met het loodswezen het oplijnen van de Tall Ships. Een deel van de honderdduizenden bezoekers kwam via het water, waardoor het tijdens de Sail-In en Sail-Out extra druk was op de Waddenzee en in de aanloop naar de haven.

Getij en weer bepalen alles

De Sail-In en Sail-Out vinden plaats tijdens hoogwater, dus het getij speelt een bepalende rol in de planning. Maar ook het weer telt zwaar mee. De woensdag voor het evenement is het go/no-go-moment: dan beslissen alle partijen samen of alles door kan gaan. Valt het weer tegen of zijn er andere omstandigheden die roet in het eten gooien, dan wordt op dat moment de knoop doorgehakt.

Tips voor recreatievaarders

Kom je met je eigen boot naar zo'n evenement, dan is voorbereiding het halve werk. Tijdens Harlingen Sail deelde de organisatie flyers uit met de vaarregels, ligplaatsen en veilige kijkplekken. "Veel vaarweggebruikers kennen de regels. Meestal gaat het goed", aldus Kremer.

Wie richting de drukte vaart, houdt het beste rekening met een aantal punten. Luister in de haven uit op marifoonkanaal 11 en op de Waddenzee op VHF 2 en 10. Volg altijd de aanwijzingen van patrouilleschepen op. In het traject Blauwe Slenk-Pollendam geldt de plicht om stuurboordwal te houden, en kruisen van het vaarwater mag alleen met toestemming. Tijdens de Sail-In en Sail-Out is de haven gesperd, zichtbaar aan twee rode lichten op de verkeerstoren. Zeilen en ankeren zonder toestemming is in de haven niet toegestaan, en omdat ligplaatsen beperkt beschikbaar zijn, loont het om je aankomst vooraf goed te plannen.

Voldoening als alles goed gaat

"Als alles goed verloopt, geeft dat voldoening", zegt Kremer. Zelf zoekt hij op het water liever de rust op. Zijn wens voor alle bezoekers en vaarders was helder: een mooi en vooral veilig evenement. Voor watersporters is Harlingen Sail elke editie weer een spektakel om naar uit te kijken.

Bron: Rijkswaterstaat

Foto: Smiley.toerist, Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0) - haven van Harlingen.