Even ankeren voor een mooie oever, zwemmen vanaf de boot of een nacht doorbrengen in een stille baai: het hoort bij de mooiste momenten van het vaarseizoen. Toch gaat ankeren geregeld mis. In deze complete gids lees je hoe je veilig en zeker voor anker gaat, zodat je met een gerust hart kunt genieten.

Kies de juiste ankerplek

Een goede ankerplek begint met de bodem. Zand en klei geven de beste houdkracht, terwijl een slappe modder- of grindbodem juist onbetrouwbaar is. Raadpleeg je waterkaart voor de diepte en de bodemgesteldheid, en let op verboden ankergebieden zoals vaargeulen, kabelzones en natuurreservaten.

Kies bij voorkeur een plek uit de wind en de stroming, met voldoende ruimte om rond het anker te zwaaien. Houd ook rekening met andere boten die al voor anker liggen en met het verwachte weer voor de komende uren. Een beschutte baai die bij noordenwind ideaal is, kan bij een gedraaide wind ineens onrustig worden.

Bepaal de juiste hoeveelheid ketting

Een veelgemaakte fout is te weinig ankerlijn uitgeven. De vuistregel is minimaal drie tot vijf keer de waterdiepte aan ketting, en bij golfslag of een landvast nog meer. Hoe vlakker de hoek waaronder de ketting op de bodem ligt, hoe beter het anker zich ingraaft en houdt.

Markeer je ketting met kleuren of nummers, zodat je altijd weet hoeveel je hebt uitgegeven. Zo voorkom je verrassingen en kun je snel bijsturen als de omstandigheden veranderen. Bij een aflopende bodem meet je altijd vanaf het diepste punt waarop de boot kan komen te liggen.

Zo laat je het anker vallen

Vaar langzaam tegen de wind of stroom in naar je gekozen plek en breng de boot tot stilstand. Laat het anker gecontroleerd zakken tot het de bodem raakt; gooi het nooit als een klomp naar beneden, want dan valt de ketting er bovenop. Laat de boot vervolgens rustig achteruit zakken terwijl je de ketting geleidelijk laat vieren.

Als de juiste lengte is uitgegeven, zet je de ketting vast en laat je de motor kort licht achteruit draaien. Zo controleer je of het anker zich goed heeft ingegraven. Peil een paar herkenningspunten aan de wal om te zien of de boot blijft liggen.

Controleren en veilig blijven liggen

Blijf na het ankeren even opletten of de boot niet langzaam wegdrijft. Neem twee vaste punten aan wal als referentie en check ze regelmatig. Bij nachtelijk ankeren is een ankerlicht verplicht en is het verstandig om een ankeralarm op je plotter of telefoon in te stellen.

Verandert de wind of loopt het weer op, controleer dan opnieuw of het anker houdt en geef zo nodig extra ketting uit. Twijfel je, dan is opnieuw ankeren altijd beter dan een slapeloze nacht. Een zaklamp en een goede kijk op de omgeving helpen om ook in het donker het overzicht te bewaren.

Het anker weer ophalen

Vaar bij het ophalen langzaam naar het anker toe terwijl je de ketting inhaalt, zodat er geen te grote spanning op de lier komt. Komt het anker niet los, gebruik dan de vaart van de boot om het uit de bodem te trekken. Spoel ketting en anker schoon voordat je alles opbergt, zodat modder en zand niet in de ankerbak achterblijven.

Bron: Watersportverbond

Foto: Boot voor anker in een beschutte baai (illustratief), Gordon Hatton via Wikimedia Commons (CC BY-SA 2.0).